Kök, əsmər və qeyri-kafi günəş işığı alan yetkinlərdə, D vitamini əskikliyi riski vardır. Yaşlandıqca bədəndə D vitamini meydana gəlməsi və anbarları azalar. Bu vəziyyət qış aylarında və şimal bölgələrində yaşayanlarda daha diqqətə çarpandır. Yay aylarında isə, günəş qoruyucuların istifadəsi dəridə D vitamini meydana gəlməsinə mane olar.
D vitamini, kalsium və fosforun həzm yollarında istifadəsi xüsusilə uşaqlarda böyümə üçün lazımlı bir vitamindir. Əslində D vitaminini digər vitaminlərdən fərqli olaraq bir hormon kimi qiymətləndirmək daha doğrudur. Yerinə yetirdiyi vəzifələrə baxdığımızda D vitamini sümük əriməsinə gətirib çıxaran hormonunun ifraz olunmasının qarşısını alar, immunitet sistemini gücləndirər, hipertəzyiq, ürək xəstəlikləri, bəzi xərçəng xəstəliklərə qarşı qoruyucudur.
D vitaminin bir başqa əhəmiyyətli qaynağı - qidalar
Kərə yağı, süd, yulaf, şirin kartof, yumurta sarısı, maye yağlar, qaraciyər, xüsusilə yağlı olan duzlu su balıqlarından somon, ton balığında tapılar. Bitkilərdən cəfəri, gicitkən otu, yoncada mövcuddur. Ancaq yenə də Vitamin D ilə gücləndirilmiş qidalar xaric təbii qidalarda D vitamini səviyyəsi aşağıdır və gündəlik ehtiyacı qarşılaya bilməməkdədir.
Dünyanın yarısı D vitamini əskikliyi yaşayır
Ölkəmiz də dörd mövsüm günəş görülməsinə baxmayaraq daha yüksək bir nisbətdə D vitamini qeyri-kafiliyi mövcuddur. Geyinmə vərdişləri, günəş qoruyucu kremlər, yaş, obezite, dəri rəngi, paralel D vitamin əskikliyində iştirak edən faktorlardır. Əskiklik səbəbləri; qeyri-kafi günəş ilə birlikdə qidalarla qeyri-kafi D vitamini alışı, D vitamininin bağırsaqdan qeyri-kafi ifrazı, qaraciyər və ya böyrək xəstəliyi olanlarda, D vitamininin təsirli formasına çevrilə bilməməsidir.
Bəzi dərmanlar D vitamini maddələr mübadiləsisini pozar
Normal D vitamininə sahib olmaq üçün gündəlik alınması lazım olan D vitamini miqdarı dəri rəngi, diyet vərdişləri və altda yatan digər tibbi problemlərin olub olmamasına görə dəyişər. Sintez üçün dəriyə birbaşa günəş şüasının təması lazımlıdır. Şüşə və tül arxasından günəş vannası qəbul edilməməlidir. Günəş qoruyucu krem istifadə edilməməlidir.
Dəridə kafi D vitamini meydana gəlməsi üçün, həftədə ən az 2 dəfə üz, qollar, qıçlar və kürək günəş qoruyucu sürtülmədən 20-30 dəqiqə gün işığına məruz qalmalıdır.

0 Yorumlar